IJszwemmen voor de lol: goed of slecht idee?
Een gezellig familie uitje in 2026?
Mocht u het zich afgevraagd hebben, nee, ik heb deze substack nog niet opgegeven.
Misdaad, media en maatschappij zullen altijd aan mij blijven trekken. Mij altijd fascineren. Maar het blijkt dat het me niet lukt om met een extreem regelmatig interval wat te schrijven. Helaas. Snif.
Dat neemt niet weg dat ik stukken zal blijven maken, maar met wisselende frequentie. Vandaar mijn lange afwezigheid. Ik ben er wel, maar niet altijd hier.
IJszwemmen in Diemen
Nu werd ik zojuist overrompeld door een filmpje op facebook. Gemaakt in Diemen, bij mij om de hoek. En gezien mijn vele ervaringen met de dood (ik werkte vroeger als gemeentelijk lijkschouwer) en de doden, wil ik toch graag wat ‘wijsheid’ delen, die blijkbaar niet vanzelfsprekend is.
Voor wie het nog niet weet, niet kan bedenken, of begrijpt: zwemmen in dit weer is levensgevaarlijk. Voor zowel volwassenen als kinderen. Dat je als volwassene mogelijk denkt dat dit een verstandig idee is en je hieraan blootstelt, is zorgwekkend, maar dat je je kinderen dit laat doen of hiertoe aanspoort, is niet alleen nalatig, maar ook een actieve poging als ouder om je kinderen in gevaar te brengen. Vast niet bewust (de helft van de facebookers noemt deze actie ‘gezond’), maar zeker wel onbewust.
Best wel gezond hoor! (aldus facebookers)
Het gevaar van zwemmen in koud water
Sinds koud douchen en baden in koude enorm aan populariteit gewonnen hebben, zowel in Nederland als wereldwijd, zie ik mensen in koud open water zwemmen. Op mijn dagelijkse fietsroute langs de Amstel, zie ik - keer op keer, tot mijn verbazing -mensen het water in springen. Gelukkig doen ze dit veelal in groepjes en blijven ze langs de kant, maar toch, iedere keer houd ik mijn hart vast als ik ze zie zwemmen.
Zwemmen in open water vergt voorbereiding, kennis en gebruik van hulpmiddelen (zwemboeien). Zwemmen in koud open water, zonder hulpmiddelen, een wetsuit of enige andere vorm van voorbereiding kan ik eigenlijk alleen maar duiden als het volgende: het hebben van een passieve doodswens.
In een land als Nederland, met veel water, hebben we redelijk wat verdrinkingen per jaar. Deze treden vooral op in open water, bij weinig tot geen toezicht. Een kwetsbare groep van mensen die niet kunnen zwemmen, is hierbij oververtegenwoordigd. Maar ook mensen die wel kunnen zwemmen, verdrinken regelmatig in Nederland.
Verdrinken in open water bij warm weer
Zelfs als het lekker warm buiten is, kun je toch nog in de problemen komen door koud water. Een relatief recent en tragisch voorbeeld hiervan is de verdrinking van een 21-jarige man in de Vinkeveense plassen in juni van 2023. De man probeerde een andere man te redden, die in nood was. Beide mannen vielen ten prooi aan de kou in het water: ondanks zomerse temperaturen oplopend tot 27 graden Celsius geraakten beide in problemen. Het bracht de jongste van de twee tot een noodlottig eind.
Hoe kan dit?
Hoe verdrink je als geoefend zwemmer op een mooie zomerse dag in ogenschijnlijk normaal water? Door koudeshock. Je lichaam kan al bij watertemperaturen van 15 graden in deze toestand geraken, en je praktisch uitschakelen.
Hoe dan, vraag je je vast af.
Je lichaam probeert je hele systeem bij een plotselinge afkoeling direct aan te passen. Je gaat happen naar lucht. Je ademhaling, je hartslag en bloeddruk veranderen. Je kunt door al deze verandering even buiten bewustzijn raken. Je hersenen krijgen even geen zuurstof. Je kan in paniek raken. Dit alles kan in open water direct levensbedreigend zijn.
Maar, maar, ik kan zo goed tegen koud douche en ijsbaden…?
Dat zou natuurlijk prima kunnen. Maar dit zijn doorgaans zeer gecontroleerde settings, met hopelijk, andere mensen in je nabijheid. Het gevaar met zwemmen in (koud) open water is dat je juist helemaal geen controle over de situatie hebt. Geen bodem. Geen opvang. Geen adequate hulpmiddelen. Zelfs als er iemand langs de kant van het water staat, zoals deze volwassene in het filmpje, ben je waarschijnlijk verdronken voor je gered kan worden. De logica dat je dus heel goed tegen koud water kan, en het in het water wel zal redden, gaat dus niet op.
Take home Message: IJszwemmen, DOE HET NIET!
Zwemmen in open water is riskant, zwemmen in open KOUD water is levensgevaarlijk. Doe het alsjeblieft niet. Wie toch behoefte heeft aan koud water, zet je douche lekker op standje koud, of ga in een bad met ijsblokjes zitten. Graag met toezicht, want ook daar kun je in verdrinken. Chandler Bing verdronk ook ‘gewoon’ in zijn eigen jacuzzi (!).